Over ademhalen

Er zijn globaal twee manieren om dat te bepalen. Enerzijds kun je checken of je altijd – dag en nacht – door je neus ademt, en voelen of je in rust een lichte buikademhaling hebt. Anderzijds kun je je Controlepauze meten: dit is de adempauze ná een uitademing tot je de volgende prikkel voelt tot inademen. Dit geeft een objectiever beeld en vertelt je of je niet chronisch te diep ademt of ‘overademt’. Meestal valt dat niet op, maar meten is in dit geval echt weten. Als je controlepauze (ver) onder de 20 á 25 zit, dan zal de Buteyko-methode je zeker gaan helpen.

Ademhalen is het werk van ademhalingsspieren, maar het Ademhalingscentrum (AC) stuurt het aan. Het AC is primair gevoelig voor de hoeveelheid koolzuurgas (CO2) in het bloed – dus niet voor de hoeveelheid zuurstof – en probeert de CO2 via de ademfrequentie en -diepte binnen bepaalde grenswaarden te houden. Buteyko ontdekte dat door een chronisch diepe ademhaling de grenswaarden omlaag gaan. Het AC tolereert steeds minder CO2 en jaagt gaandeweg de ademhaling op, zonder dat je het door hebt.

Bij een chronisch diepe ademhaling, wordt behalve veel lucht ingeademd ook veel lucht uitgeblazen. Door dit laatste neemt de hoeveelheid koolzuurgas (CO2) in het bloed af. CO2 speelt echter een belangrijke rol bij de afgifte van zuurstof uit het bloed aan weefsels en organen, de werking van het zenuwstelsel en transport van voedingsstoffen via het bloed. Waar het door een tekort aan CO2 fout gaat, hangt af van iemands zwakke punten. Buteyko vond bij diverse ziekten en aandoeningen de oorzaak in chronische hyperventilatie.

Dat kan, maar het hoeft niet. Bewust met je buikademhaling bezig zijn kan namelijk ook nadelig uitpakken. Als je dat doet, wil je vaak ook zien dat je buik op en neer beweegt. Misschien ga je zelfs tellen om je uitademing te vertragen en je ademritme te beheersen. Dit alles leidt tot het aanspannen van je ademhalingsspieren en vergroot de neiging tot zwaarder ademen. Wat precies niet de bedoeling is. Een gezonde en rustige buikademhaling krijg je alleen als je zo vaak mogelijk je ademhalingsspieren weet te ontspannen.

Ja, adem altijd door je neus. Als je zit, ligt, slaapt, beweegt én als je sport. Alleen je neus zorgt voor gefilterde, verwarmde,  vochtige en gelimiteerde luchtstroom. Laat je neusademhaling bepalen hoe sterk je je inspant. Zo hou je de verzuring op afstand en voorkom je overbelasting en spierpijn. Eerst wordt je tempo wat lager, maar naarmate je controlepauze stijgt, zal je tempo weer omhoog gaan en je prestaties toenemen. Je spieren krijgen meer zuurstof, je kunt sneller of langer doorgaan en je voelt je beter na het sporten.

Veel praten kan tot ademnood leiden en hard lachen kan bij veel astmapatiënten zelfs een astma-aanval uitlokken. Hoe dit komt? Buteyko’s verklaring is als volgt: praten en lachen doen veel koolzuurgas verliezen. Het lichaam probeert dit verlies te beperken door de luchtwegen te vernauwen, wat het snelst gaat met het samentrekken van het glad spierweefsel rondom de luchtwegen. Daar word je benauwd van. Met een Buteyko-oefening kun je dat gelukkig goed opvangen.

Kriebelhoest is een teken dat het slijmvlies in de luchtwegen is geïrriteerd. Dat kan gebeuren door een verkoudheid, maar het kan ook ontstaan bij ademen door de mond. Neusademhaling zorgt voor voldoende gefilterde, verwarmde en bevochtigde lucht. Bij mondademhaling komt er te veel, te vieze, te droge én te koude lucht in de luchtwegen en raakt het slijmvlies geïrriteerd. Dit geeft hoestprikkels die de hoest alsmaar verergeren. Een Buteyko-oefening helpt je de hoestbui weer te stoppen.

Over de Buteyko-cursus

De Buteyko-ademtherapie wordt als cursus aangeboden, met 3 of 5 bijeenkomsten, diverse cursusmaterialen en individuele begeleiding tijdens en na de cursus. Deelname aan de groepscursus kost € 300,- en elk volgend gezinslid betaalt € 200,-. Een privécursus kost tot 18 jaar € 395,- (voor kind en begeleidende ouder samen) en vanaf 18 jaar € 450,-. (Op alle tarieven geldt nu 15% introductiekorting.) Lees meer informatie over het cursusaanbod.

De Buteyko-methode is een complementaire therapie. Zo is de methode gebaseerd op reguliere medische kennis over de menselijke fysiologie. Het heeft dus geen alternatieve medische verklaring. Ook kan de methode goed aansluiten op de behandeling van de arts en het gebruik van medicatie. Zodra je ademhaling verbetert en je minder medicatie nodig hebt, kun je dit in overleg met je arts afbouwen. Je krijgt zodoende op een veilige manier controle over je ziekte of klachten.

Alle astmapatiënten ademen te zwaar. Chronische hyperventileren draagt bij gevoeligheid voor astma bij aan het ontstaan van de ziekte. Het lichaam verdedigt zich met vernauwing van de luchtwegen tegen te groot verlies van koolzuurgas. Als met de Buteyko-methode de ademhaling is hersteld, zijn de astmasymptomen (sterk) verminderd en soms zelfs weg. Genezing is dus een groot woord, maar je kunt met Buteyko je astma wel onder controle krijgen.

Er zijn diverse ademhalingsoefeningen, variërend van ontspannend tot pittig. Je begint met de ‘verminderde ademhaling’, een oefening gebaseerd op een bewuste ontspanning van de ademhalingsspieren. Daarna werken we met een aantal actievere oefeningen, tenminste als je gezondheid dat toelaat. We kijken wat bij jou past. Thuis oefen je bij voorkeur minimaal vier keer een kwartier per dag. Naast deze oefeningen leer je ook wat je door de dag heen kunt doen met je ademhaling.

Het Buteyko-methode laat de hoeveelheid koolzuurgas in het bloed stijgen, waardoor de lichaamscellen meer zuurstof opnemen (het Bohr-effect). Dit leidt tot een herstelproces waarbij reinigingsreacties kunnen ontstaan. Schadelijke bacteriën, virussen en afvalstoffen worden versneld opgeruimd en afgescheiden via o.a. zweet en urine. Dit geeft een gevoel van niet lekker of ziek zijn. Het kan een paar uur tot soms enkele dagen duren. Degenen die langzaam progressie maken (zeker 30%) ervaren overigens geen reinigingsreacties. Tijdens de cursus krijg je advies over wat je kunt doen bij een reinigingsreactie.

Nee, dat hoeft niet. Je oefent tot je Controlepauze op het gewenste niveau is. Sommige symptomen zijn bij een Controlepauze van 25 seconden al verdwenen, maar bij 40 seconden is je immuunsysteem pas op een stabiel niveau hersteld. Hoelang je moet oefenen varieert nogal. Sommige mensen zijn er al na twee maanden, bij anderen duurt het langer (een half jaar of meer). Daarna kun je de oefeningen afbouwen. Wel is het zaak om je Controlepauze te blijven meten. Je kan bijvoorbeeld door stress ongemerkt weer dieper ademen. Doe dan tijdelijk weer je oefeningen.

Bij Buteyko-cursus.nl word je begeleid door Lisa Suurland. Ze is opgeleid aan de Buteyko Academie en aangesloten bij Buteyko Therapeuten Nederland. Je kunt bij haar de cursus individueel of in een kleine groep volgen. De Buteyko-methode wordt duidelijk uitgelegd en je leert diverse oefeningen op een manier die bij je past. De begeleiding is persoonlijk en afgestemd op je klachten, én loopt ook door na de cursus. Je gaat dan immers door met oefenen, en je komt misschien dingen tegen die vragen oproepen. Je kunt dan altijd weer contact opnemen. Ongeveer na drie maanden na de cursus sluiten we in goed overleg het traject af.

Binnenkort een lezing bijwonen of cursus volgen?

Vraag vrijblijvend advies